Déportazioa eta Historia gertakariak

Hendaiako Herriko Etxeak gerlen eta deportazioaren errealitateak azaldu nahi izan dizkie gazteei, eta hendaiar deportatu baten eta urte ikaragarri haietan bizi ziren pertsonen lekukotzak baliatuz egin du. Bideo bat argitaratu du:  “Beste inoiz ez halakorik” izenekoa

DEPORTAZIOA

Hendaiako Herriko Etxeak gerlen eta deportazioaren errealitateak azaldu nahi izan dizkie gazteei, eta hendaiar deportatu baten eta urte ikaragarri haietan bizi ziren pertsonen lekukotzak baliatuz egin du. Bideo bat argitaratu du:  “Beste inoiz ez halakorik” izenekoa

« Ez berriz holakorik » – Hendaia 1936-1945, elkartasunaren eta izugarrikeriei.

Bideoan ikus itzazu honako hauen lekukotzak:

  • Simone Vilalta, hendaiar deportatua (Ravensbruck zerrategira)
  • Angèle Peyrelongue, Maïté Faget eta Visi Busto (bizitza Hendaian 1936-1945 urteetan eta errefuxiatuak)
  • Pierre Thillauden parte hartzearekin

Historia gertakariak

Hendaia eta bere ingurua

XVI. mendetik XVIII.era, Hendaia, Irun eta Hondarribia gerlan ziren etengabe: Bidasoako arrantza-hitzarmena ez errespetatzeagatik, muga-ibaiaren jabetzagatik eta abar.

Gaztelu Zaharra, iragan horren lekukoa, anitzetan suntsitua izan zen, Vauban-ek berreraiki aitzin. Oraindik ikus daitezke bertan Hondarribirantz destatu kanoi zaharrak.

XVIII. mendean, urriko hitzarmenak bakea berrezarri zuen Bidasoan urte batzuetarako.

1793an, Hendaia erabat suntsitua izan zen; hendaiarrak erailak izan ziren edo ihes egin zuten. Urte luzeak behar izan ziren herria berreraikitzeko.

Espainia eta Urruñarekiko gatazkek ez zituzten gauzak erraztu.

Faisaien uhartea

Bidasoan kokatu Faisaien uhartean (Konferentziaren uhartea izenez ere ezaguna) Pirinioetako hitzarmena izenpetu zen 1659an, bi nazioen arteko enfrentamenduen bukaera markatu zuena. Uharte hori famatua da, halaber, bertan François I.a bere bi semeen ordez trukatua izan baitzen, Pavie-ko gudan preso sartu izan ondotik. Bertan izenpetua izan zen, halaber, Louis XIV.aren eta Maria Teresa infantaren arteko ezkontza-kontratua.

Gertakizun horiek guztiek parte hartzen dute gaur egun oraindik orijinala izaten segitzen duen uharte horren aberastasun historikoan: izan ere, sei hilabete guztiz, txandaka, Frantzia edo Espainia dira uhartearen jabe.

trenbidearen iristea

1864an, trenbidearen iristeak Hendaiari garrantzi handia eman zion. Laster, trafikoa oso aldeko bilakatu zen herriko ekonomiarentzat. Trenbideen tarte ezberdinei (1,67 m Espainian eta 1,44 Europan) zuzenki lotu ontzi-aldaketengatik, Espainiarekiko trafiko komertzialaren garapena oparotasun iturria izan zen.

Historiak memorian atxikiko du, halaber, Hitler eta Franco jeneralaren arteko elkarrizketa famatua, 1940ko urriaren 23an Hendaiako geltokian. Egun hartan, nazismoarekin kidetasun politiko handia sentitzen bazuen ere, Francok berriz baieztatu zuen bere herria ez zela II. mundu-gerlan engaiatuko.